شاهی (نهایی)

شاهی گیاهی یکساله و به خانواده چلیپائیان تعلق دارد که بوته‌اش به ارتفاع حدود ۲۰ تا ۳۰ سانتی‌متر می‌رسد. منشأ آن به منطقه وسیعی از مصر تا تبت نسبت داده شده و سابقه کشت آن به ۲۰۰۰ سال پیش می‌رسد. برگ و ساقه آن رنگ سبز روشنی دارد و گل‌هایش صورتی روشن یا سفید و دارای برگ‌های بیضی شکل بوده و طعم آن تند و تیز و سرشار از ویتامین‌های C. و A. است. برگ‌های بدون کرک و بدون دندانه آن به مصرف تغذیه انسان می‌رسد. این گیاه برای روش هیدروپونیک (آب کشت) نیز مناسب است. قسمت‌های قابل استفاده شاهی شامل ریشه‌ها، برگ‌ها و تخم شاهی می‌باشد. شاهى یکى از سبزى‌هایى است که نسبت به شرایط محیطى و جنس خاک توقع چندانى ندارد. در هر نوع خاکی می‌روید و چون به رطوبت زیادی نیاز دارد، زمین‌های نم‌دار، رسی و شنی برای رویش آن مناسب‌تر است. آبیاری در این سبزی به صورت مداوم و روزانه انجام می‌گیرد و خاک کرت هیچگاه نباید خشک شود. محصول را برگ برگ و نو به نو می‌چینند و یا اینکه گیاه را کاملاً قطع می‌کنند. این گیاه نسبت به سرما مقاوم می‌باشد.

شرایط لازم و مناسب برای نگه‌داری از شاهی:

بومی: مصر، تبت

دما:

آبیاری:  شاهی تا قبل از جوانه زنی و  در ده روز تا دو هفته اول نیاز به خاک همیشه مرطوب دارد. پس از این مرحله می‌توانید بعد از خشک شدن سطحی خاک به آبیاری گیاه معمولاً سه روزه ادامه دهید. این گیاه در طول دوره‌های خشک و بدون باران باید مرطوب نگاه داشته شود. سعی کنید از آبپاشی روی برگا خودداری کنید.

نور: این گیاه به میزان نور مستقیم نسبتاً زیاد نیاز داشته است و هرچه نور خورشید بیشتر باشد، احتمال قارچ روی برگ‌ها کمتر است.

خاک: شاهی در خاک مرطوب، غنی، دارای زهکشی خوب یا در کمپوست پوسیده شده، رشد بهتری خواهد داشت. ترکیبی از کوکوپیت + پیت ماس از جمله خاک‌های مناسب برای پرورش شاهی می‌باشد.

کوددهی: برای تقویت خاک آن می‌توانید از کود ریز مغذی و یا حیوانی استفاده نمایید.

کاشت شاهی: با توجه به این که این گیاه در نور غیر مستقیم و سایه رشد بهتری خواهد داشت و هوای گرم برای این گیاه مضر بوده و طعم آن را تلخ می‌کند، شرایط مکانی مناسب را برای آن تهیه نمایید.. فصل کشت این گیاه بهار و پاییز است. بهترین روش کشت این گیاه، کاشت شاهی از طریق بذر است. بذر شاهی با کیفیت را تهیه کنید. خاک محل کشت را با کمی ورمی کمپوست مخلوط کنید و بذرها را روی خاک پخش کرده و کمی خاک روی بذرها الک کنید تا بذرها پوشش داده شوند. سطح خاک را با کمی آب مرطوب نمایید تا بذر به خاک بچسبد. این گیاه را می‌توانید به صورت ردیفی نیز کشت نمایید. در این صورت فاصله بین ردیف‌ها بهتر است حدود ۴۰ تا ۶۰ سانتی‌متر باشد. این گیاه به سرعت جوانه زده و رشد می‌کند. بعد از ۲ تا ۳ هفته از زمان کاشت گیاه آماده برداشت می‌باشد. اجازه رشد به علف‌های هرز را ندهید و با مشاهده علف هرز، آن‌ها را از خاک خارج کنید تا گیاه رشد بهتری داشته باشد.

برداشت شاهی: وقتی که گیاه به ارتفاع حدود ۱۰ سانت برسد، آماده برداشت است آن را از حدود ۲ سانتی‌متر بالاتر از سطح خاک قیچی کرده تا گیاه دوباره رشد مجدد کند.

این گیاه را می‌توان ۴ تا ۵ مرتبه برداشت کرد و سپس اجازه داد تا رشد خود را کامل کند و به بذر برود و بذرها را برداشت کرده تا در فصل بعدی دوباره آن‌ها را کشت نمایید.

اگر ساقه این گیاه را در آب قرار دهید نیز ریشه داده و می‌توانید آن را کشت کرده و گیاه کاملی را بدست آورید.

اگر میخواهید به صورت مداوم از گیاه شاهی برداشت داشته باشید، هر دو هفته یکبار گیاه را از ۲ سانتی‌متر بالاتر از خاک برش دهید و برداشت نمایید. این گیاه نیاز به آب زیاد برای رشد خود دارد و باید همیشه خاک را مرطوب نگه دارید. بعد از حدود یک تا دو هفته که از رشد این گیاه گذشت، مقداری از گیاهان را از خاک خارج کنید تا فاصله بین بوته ها از هم بیشتر شده و به حدود ۱۵ سانت از هم برسند.

خواص درمانی:

  • شاهی اثر ضدآسکوربوت قوی داشته، همچنین اشتها آور و تصفیه‌کننده خون می‌باشد.
  • به دلیل وجود ویتامین و E. در شاهی این گیاه خاصیت آنتی اکسیدانی فوق العاده جهت جلوگیری از آسیب رادیکال‌های آزاد را دارد. در نتیجه یک ماده‌ی ضد سرطانی می‌باشد. شاهی مانع از رشد سلول‌های سرطانی می‌شود.
  • برگ‌های شاهی، محرک، ادرار آور و ضد باکتری می‌باشند. این برگ‌ها برای درمان بیماری اسکوربوت و بیماری‌های کبدی مفید و به عنوان یک پماد بر روی جا‌هایی که درد می‌کند و یا آسیب دیده است، نیز قرار می‌دهند.
  • شاهی علاوه بر ویتامین حاوی مقدار قابل ملاحظه‌ای آهن و اسید فولیک نیز می‌باشد، از این رو برای اشخاص کم خون مفید است. شاهی حاوی مقدار قابل ملاحظه‌ای ویتامین A. می‌باشد؛ به همین دلیل برای مخاط دستگاه تنفسى و در نتیجه مبتلایان به آسم فوق العاده مفید بوده است.

شاهی همانند خیلی از سبزیجات گروه چلیپاییان مانند کلم، کلم بروکلی و کلم پیچ دارای گلوکوزید‌ها می‌باشد. این مواد، محرک فعالیت کلیه‌ها هستند و موجب تقویت معده و کیسه صفرا بوده از این رو مصرف شاهی به کسانی که سنگ کلیه و مثانه دارند، توصیه می‌شود.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *